Số tiếng trong tên miền ảnh hưởng giá hơn số ký tự

Trong mọi bàn luận về định giá tên miền, độ dài luôn được nhắc — và luôn được đo bằng số ký tự, vì đó là thứ dễ đếm nhất.

Nhưng với tên miền tiếng Việt, số ký tự là phép đo yếu. Thứ quyết định là số tiếng.

Vì sao số tiếng mới đúng

Người đọc không xử lý một chuỗi chữ bằng cách đếm chữ. Họ cắt nó thành các tiếng rồi nhớ theo tiếng.

Nên một tên chín ký tự mà ba tiếng nặng hơn trong đầu người đọc so với một tên mười ký tự mà chỉ hai tiếng. Chữ nhiều hơn, nhưng đơn vị cần nhớ ít hơn.

Và mọi thứ làm nên giá của một tên miền — dễ nhớ, dễ đọc qua điện thoại, dễ gõ lại sau một tuần — đều đi theo số đơn vị cần nhớ, không theo số chữ.

Các nhóm theo số tiếng

Một tiếng. Nhóm cao nhất. Một tiếng có nghĩa rõ là loại tên mà người ta không cần nhắc lại lần thứ hai.

Hai tiếng. Vẫn thuộc nhóm cao, và đây là nhóm có nhiều tên đáng giá nhất trong thực tế — vì một tiếng thì gần như hết cả rồi.

Ba tiếng. Dùng tốt, rất phổ biến, và là nhóm mà phần lớn tên miền thương mại nằm ở đó. Giá thấp hơn hai nhóm trên nhưng không có bước nhảy lớn.

Bốn tiếng trở lên. Giá giảm rõ. Tên bắt đầu khó đọc liền, và khi viết liền không dấu thì mắt người đọc phải làm việc nhiều để cắt đúng chỗ.

Đếm tiếng — và chỗ phép đếm này sai

Với tên viết liền không dấu, việc cắt đôi khi có hai cách, và hai cách cho hai kết quả.

Ba nguyên tắc thực tế:

1. Lấy cách mà người bình thường đọc ra trước, không lấy cách bạn biết là đúng ý.
2. Nếu có hai cách đọc hợp lý, đó là thông tin về chính cái tên — nó mơ hồ, và mơ hồ thì giảm giá.
3. Lệch một tiếng không đổi kết quả nhiều. Ranh giới thật nằm ở ba tiếng, chỗ đó việc cắt thường rõ ràng.

Với tên tiếng Anh thì đếm theo số từ, không theo âm tiết. Một từ là nhóm cao nhất; hai từ ghép vẫn tốt nếu chỗ nối rõ.

Số ký tự vẫn có chỗ dùng

Không phải bỏ hẳn. Nó quan trọng ở hai chỗ:

• Tên cực ngắn. Với hai ba ký tự, số ký tự chính là thứ tạo giá trị, bất kể nó có nghĩa gì.
• Tổng độ dài quá lớn. Một tên ba tiếng mà mỗi tiếng dài thì vẫn khó đọc hơn một tên ba tiếng ngắn.

Nên cách dùng đúng là: số tiếng làm phép đo chính, số ký tự làm phép kiểm phụ.

Cách kiểm nhanh không cần công cụ

Đọc tên miền to lên, đếm số lần bạn phải ngắt hơi. Đó là số tiếng theo cách người nghe thật cảm nhận.

Rồi làm phép thử thứ hai: đọc cho ba người chưa biết cái tên, nhờ họ viết lại. Nếu họ cắt chỗ khác bạn, cái tên có hai cách đọc — và bạn vừa tìm ra một yếu tố giảm giá mà mọi phép đếm tự động đều bỏ qua.

Áp vào định giá

Khi so hai tên trong cùng một ngành và cùng một đuôi, xếp theo số tiếng trước, rồi mới xét các yếu tố khác.

Thứ tự đó cho kết quả gần với thị trường hơn là xếp theo số ký tự — nhất là khi so một tên viết ngắn gọn với một tên dài hơn nhưng ít tiếng hơn.

Một tiếng có nghĩa và một tiếng vô nghĩa

Số tiếng chỉ là chân thứ nhất. Chân thứ hai là từng tiếng đó có phải từ thật hay không.

Một tên hai tiếng mà cả hai đều là từ quen thuộc thì người nghe nhớ ngay. Một tên hai tiếng ghép từ hai âm vô nghĩa thì đếm ra cùng con số nhưng khó nhớ hơn nhiều — và giá theo cái đó.

Nên phép đo đủ là hai bước: đếm tiếng, rồi hỏi mỗi tiếng có nghĩa gì không.

Ngoại lệ là tên cực ngắn, ở đó âm vô nghĩa vẫn đáng giá vì bản thân độ ngắn là thứ hiếm.